Franchise ve Bayilik Terimleri Sözlüğü
Franchise sözleşmelerinde ve görüşmelerinde karşınıza çıkacak temel terimleri sade Türkçe açıklamalarıyla bir araya getirdik.
İçindekiler
Temel terimler
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Franchisor (Franchise veren) | Markanın ve iş modelinin sahibi olan taraf. |
| Franchisee (Franchise alan) | Marka kullanım hakkını satın alan bağımsız girişimci. |
| Giriş bedeli (Franchise fee) | Sözleşme başında tek seferlik ödenen marka kullanım bedeli. |
| Royalty (İsim hakkı) | Ciro üzerinden düzenli ödenen marka kullanım payı. |
| Reklam katkı payı | Ulusal pazarlama bütçesine ciro üzerinden yapılan katkı. |
| Know-how | Markanın işi yürütme bilgisi, süreçler ve ticari sırlar. |
| Master franchise | Bir ülke veya geniş bölge için alt franchise verme hakkı. |
| Münhasırlık (Exclusivity) | Belirli bir bölgede tek yetkili olma hakkı. |
| Bölge hakkı | Franchise alanın faaliyet göstereceği coğrafi alan. |
| İşletme kılavuzu (Operations manual) | İşin nasıl yürütüleceğini anlatan resmi rehber. |
| Başabaş noktası | Ne kâr ne zarar edilen ciro seviyesi. |
| Food cost | Yeme-içmede satılan ürünün gıda maliyeti oranı. |
| Distribütör | Geniş bölgede toptan dağıtım yapan, alt bayilere ürün sağlayan taraf. |
| Rekabet yasağı | Sözleşme sonrası aynı sektörde iş yapma kısıtı. |
| Cezai şart | Sözleşme ihlalinde ödenmesi öngörülen tazminat. |
Reklam
Sık sorulan sorular
Royalty ile giriş bedeli aynı şey mi?
Hayır. Giriş bedeli sözleşme başında bir kez ödenir; royalty ise ciro üzerinden düzenli olarak ödenen isim hakkı payıdır.
Master franchise nedir?
Bir ülke veya geniş bölge için markanın alt franchise'lar verme hakkını satın almaktır. Master franchise sahibi, kendi bölgesinde yeni franchise alanlar oluşturabilir.